Ï ×ïñüò, ç ôüóï åöÞìåñç áõôÞ ìïñöÞ ÔÝ÷íçò, Ý÷åé êáôïñèþóåé íá äéåêäéêÞóåé ìå åðéôõ÷ßá ìéá èÝóç óôïí ÷þñï ôçò áíþôáôçò åêðáßäåõóçò óå ÷þñåò ôïõ åîùôåñéêïý. ¼÷é üìùò êáé óôçí ÅëëÜäá. Ôï åíäéáöÝñïí, ùóôüóï, ãéá ôïí ×ïñü åßíáé ôåñÜóôéï, ç äßøá ãéá åíçìÝñùóç ó÷åôéêÜ ìå ôéò óýã÷ñïíåò ôÜóåéò, ãéá áíôáëëáãÞ áðüøåùí êáé áíáæÞôçóç ëýóåùí óôá ðïéêßëá ðñïâëÞìáôá ôïõ ÷þñïõ áðïäåéêíýåôáé åíôõðùóéáêÞ.

ï äéÞìåñï óõíÝäñéï Ýíôå÷íïõ ÷ïñïý ðïõ äéïñãÜíùóå ï Óýíäåóìïò Õðïôñüöùí ôïõ Éäñýìáôïò ÙíÜóç óôéò 9-10 Íïåìâñßïõ 2002 óôï ÌÝãáñï ÌïõóéêÞò, ìå èåùñçôéêÝò ôïðïèåôÞóåéò ÅëëÞíùí êáé îÝíùí åéäéêþí óå óõíäõáóìü ìå ÷ïñåõôéêÝò ðáñáóôÜóåéò, áðïôÝëåóå óôáèìü ãéá ôïí êüóìï ôïõ ×ïñïý óôïí ôüðï ìáò.

	Oé ïìéëçôÝò ôçò ðñþôçò çìÝñáò ôïõ óõíåäñßïõ. Aðü áñéóôåñÜ: IùÜííá Kïíäýëç (óõíôïíßóôñéá), Roger Copeland, Máñßá Kïõôóïýìðá, Xñéóôßíá Ðïëõ÷ñïíéÜäïõ, KÜôéá ÓáâñÜìç, BáããÝëçò KïõäéãêÝëçò, Nßíá AëêáëÜç, Ðáõëßíá BåñÝìç, Aíôþíçò ËéïíáñÜêçò.

Óýìöùíá ìå ôç äéïñãáíþôñéá ÷ïñïëüãï Äñ ÊÜôéá ÓáâñÜìç, óôü÷ïò ôïõ óõíåäñßïõ Þôáí ìÝóá áðü ìéá ðïëõðñéóìáôéêÞ ðñïóÝããéóç, ìå ôç ìïñöÞ èåùñçôéêþí äéáëÝîåùí êáé ÷ïñåõôéêþí ðáñáóôÜóåùí, íá áíáäåßîåé ôçí ðïëõìïñößá ôùí èåìÜôùí ðïõ áðáó÷ïëïýí ôïí ÷ïñü óÞìåñá, íá óõíäÝóåé ôïõò ðñïâëçìáôéóìïýò ðïõ áöïñïýí ôïí ÷ïñü óôçí ÅëëÜäá ìå ôïõò áíôßóôïé÷ïõò ôïõ åîùôåñéêïý êáé íá äþóåé ôï óôßãìá êáé ôçí ôáõôüôçôá ÅëëÞíùí ÷ïñïãñÜöùí ìÝóá áðü ôá Ýñãá ôïõò. Äßêáéá èá ëÝãáìå üôé üëïé ïé óôü÷ïé åðéôåý÷èçêáí ìå ôïí êáëýôåñï äõíáôü ôñüðï.

ÄåêáÝîé õðüôñïöïé Ýëáâáí ìÝñïò óôéò åñãáóßåò ôïõ óõíåäñßïõ, ïé ïðïßåò êïñõöþèçêáí ìå ïêôþ åðéëåãìÝíåò ðáñáóôÜóåéò ÷ïñïý, âáóéóìÝíåò óå ÷ïñïãñáößåò ðïõ åôïßìáóáí ïé õðüôñïöïé-÷ïñïãñÜöïé. Ôïõò ôñüðïõò èÝáóçò ôùí ðáñáóôÜóåùí áõôþí ó÷ïëßáóå óå äéÜëïãï ìå êÜèå ÷ïñïãñÜöï ç Äñ Sarah Rubidge, åñåõíÞôñéá óôïí ôïìÝá ôùí Äçìéïõñãéêþí êáé Ðáñáóôáôéêþí Ôå÷íþí óôï University College ôïõ Chichester, åðßóçìç ðñïóêåêëçìÝíç ôïõ ÓõíäÝóìïõ.

Oé ïìéëçôÝò ôçò äåýôåñçò çìÝñáò ôïõ óõíåäñßïõ. Aðü áñéóôåñÜ: ¶ííá ÐÝôñïâá, Máñßá Býíåñ, Káôåñßíá KáìðáíÝëç, Ãéþñãïò Kïõñïõðüò, Ðçíåëüðç HëéÜóêïõ, XÜñçò Máíôáöïýíçò, KÜôéá ÓáâñÜìç (óõíôïíßóôñéá), Deborah Jowitt.

Ìå ôï ðñïóùðéêü ýöïò-óöñáãßäá êÜèå ÷ïñïãñÜöïõ, ôá ÷ïñåõôéêÜ êïììÜôéá ìÜò ìÜãåøáí, ìáò ôáîßäåøáí óå èåáôñéêïýò êüóìïõò, ìáò êñÜôçóáí çëåêôñéóìÝíïõò, Üëëïôå ìáò óõãêßíçóáí, Üëëïôå ìáò Ýêáíáí íá ÷áìïãåëÜóïõìå, êé Üëëïôå ìáò êáèÞëùóáí ìå êïììÝíç ôçí áíÜóá. ¼ëåò, üìùò, ïé ÷ïñïãñáößåò áðÝäåéîáí ôïí æÞëï, ôçí Ýìðíåõóç êáé ôï õøçëü åðßðåäï äïõëåéÜò ôùí õðïôñüöùí-÷ïñïãñÜöùí, óå ðáñáóôÜóåéò ðïõ äåí åß÷áí ôßðïôå íá æçëÝøïõí áðü ôéò áíôßóôïé÷åò ðïõ èá Ýâëåðå êáíåßò óôï Ëïíäßíï Þ ôç ÍÝá Õüñêç. Óôï äéÞìåñï ðñéí áðü ôï óõíÝäñéï ç Äñ Sarah Rubidge åß÷å ðáñáêïëïõèÞóåé ôéò ðñüâåò óôï ÌÝãáñï ÌïõóéêÞò êáé åß÷å óõíïìéëÞóåé äéåîïäéêÜ ìå êÜèå ÷ïñïãñÜöï.

Ç ÌÜñù Ãñçãïñßïõ ðáñïõóßáóå ôç ÷ïñïãñáößá ìå ôßôëï "Äýï øáñÜêéá êáé ìéá ìýãá", áðüóðáóìá áðü Ýñãï ðïõ èá ïëïêëçñùèåß ôï 2003, óå ìïõóéêÞ Ãéþñãïõ ÊïõìåíôÜêç êáé ôñáãïýäé ¶ñç XñéóôïöÝëëç, ìå ôç óõììåôï÷Þ ôïõ æùãñÜöïõ Íéêüëá Êëçñïíüìïõ óôç óêçíÞ. ×üñåøáí ïé ÊÝëëõ Êáñá÷Üëéïõ, ÌÜñèá Êëïõêßíá, Óôåöáíßá ÌõëùíÜ, ÆùÞ Ðáíåñßôç, Áóðáóßá ÐÝôñá, Óßëéá Ñïýêá, ÄÜöíç ÓôåöÜíïõ êáé ÅéñÞíç Ôóüôñá, åíþ ôá êïóôïýìéá Þôáí ôçò Êñßíáò ÂñïíôÞ.

	"Äõï øáñÜêéá êáé ìéá ìýãá" ôçò MÜñùò Ãñçãïñßïõ.

Ç ÁèçíÜ ÂÜ÷ëá ðáñïõóßáóå ôï "Not I" óå ìïõóéêÞ Iza Suarez. ×üñåøå ç Sonia Rafferty, åíþ ôï óêçíéêü êáé ôï êïóôïýìé åðéìåëÞèçêå ç Freya Payne.

"Party version: x-party" Þôáí ï ôßôëïò ôçò ÷ïñïãñáößáò ôçò Ìáñßáò Áíèõìßäïõ óå ìïõóéêÞ ôùí Óðýñïõ ÖÜñïõ êáé Íßêïõ ÁñôÝìç. Ç óýëëçøç-óêçíïèåóßá Þôáí ôïõ ÌÜêç ÖÜñïõ ï ïðïßïò åðéìåëÞèçêå êáé ôï video animation, ìáæß ìå ôçí Åýá Ìé÷áëÜêç. ×üñåøáí ïé Íßêç ÂëÜóóç, ÑÜíéá ÐáðáúùÜííïõ êáé Óßëâéá Êáôóáñïý, ôá êïóôïýìéá Þôáí ôïõ Kenny Maclellan, ï ó÷åäéáóìüò ôïõ öùôéóìïý ôçò Êáôåñßíáò ÌáñáãêïõäÜêç êáé ç åðéìÝëåéá öùôéóìïý ôïõ Svante Grogarn.

Ï Êùíóôáíôßíïò Ìß÷ïò ìáæß ìå ÷ïñåõôÝò ôçò ïìÜäáò ËÜèïò Êßíçóç ðáñïõóßáóå ôç ÷ïñïãñáößá "ÃåíÝèëéá, ç ÊáëÜìéôé êáëðÜæåé äßðëá ìïõ" óå ìïõóéêÞ Ìáñßêáò ÊëáìðáôóÝá, ÁëÝîáíäñïõ Ìïýæá êáé 16 Horse Power êáé ìå êïóôïýìéá ôçò ×ñéóôßíáò Ðáðïýëéá-ÌðÜñëïõ.

"Party version: x-party" ôçò Máñßáò Aíèõìßäïõ.

Ç Áðïóôïëßá ÐáðáäáìÜêç ðáñïõóßáóå ôï "Paradise", áðüóðáóìá áðü Ýñãï ðïõ èá ïëïêëçñùèåß ôïí ÉáíïõÜñéï ôïõ 2003, óå ìïõóéêÞ ÌðÝíôæáìéí Ìðñßôåí, ôçí ïðïßá åñìÞíåõóáí ï Çëßáò Óäïýêïò (âéüëá) êáé ï Íßêïò Âáóéëåßïõ (ðéÜíï). ×üñåøáí ïé ÌðÝôõ Äñáìéóéþôç, Íßêïò ÊáëïãåñÜêçò, Åõáããåëßá ÑÜíôïõ, Óôáõñïýëá ÓéÜìïõ êáé Rowen Thorpe. Ôá êïóôïýìéá Þôáí ôçò ÉùÜííáò ÔóÜìç, ôï âßíôåï ôïõ Ìé÷Üëç Êëïõêßíá, ï ó÷åäéáóìüò Þ÷ïõ ôïõ ¶ãç Ãõöôüðïõëïõ êáé äñáìáôïëüãïò Þôáí ç ÅëÝíç Êïýóôá.

"Luna Muerta" Þôáí ï ôßôëïò ôçò ÷ïñïãñáößáò ôçò ÍáôÜóóáò Æïýêá, üðïõ óõììåôåß÷áí óôá öùíçôéêÜ ç Áíáóôáóßá ÊáôóéíáâÜêç êáé ç Ðçíåëüðç ÊáæáíÜ êáé ÷üñåøå ç Rachma Lachlali. ¸ðáéîáí ïé ìïõóéêïß Ãéþñãïò ÌáêñÞò (ãêÜéíôá-ðíåõóôÜ), Ãéþñãïò Êáëïýäçò (âéïëïíôóÝëï-êñïõóôÜ), ¶ããåëïò Ðïëõ÷ñüíïõ (êñïõóôÜ), Ãéþñãïò Ðáëáìéþôçò (êñïõóôÜ-Ýã÷ïñäá-ðíåõóôÜ) êáé Ìé÷Üëçò ×ïëÝâáò (ãõáëß ôáìðïýñ), åíþ ôï óêçíéêü êáé ôá êïóôïýìéá åðéìåëÞèçêå ï Íßêïò Áëåîßïõ.

Óôç ÷ïñïãñáößá ôçò Íôïñßíáò Êáëåèñéáíïý "Ôßíïò åßíáé ôï äïîÜñé;", óå ìïõóéêÞ J.S. Bach ÷üñåøå ç ßäéá ìáæß ìå ôïí ÊõñéÜêï Êïóìßäç êáé óõììåôåß÷áí ïé ìïõóéêïß Êþóôáò ÈÝïò (âéïëïíôóÝëï) êáé ¹âç Ðáðáèáíáóßïõ (âéïëïíôóÝëï). Ôá êïóôïýìéá Þôáí ôçò ËÝáò Êïýóç.

Ç ÌÜ÷ç ÄçìçôñéÜäïõ-Lindahl ðáñïõóßáóå ç ßäéá ôï "Garden of Time" ÷ùñßò ìïõóéêÞ, ìå êïóôïýìé ðïõ åðéìåëÞèçêå ç Christine Rosengren.

"ÌåãÜëç åíôýðùóç ìïõ ðñïêÜëåóå ç Ýëëåéøç ïìïéïãÝíåéáò óôá Ýñãá ðïõ ðáñïõóßáóáí ïé ÷ïñïãñÜöïé", óçìåßùóå ç Äñ Rubidge. "ÐáñáêïëïõèÞóáìå ìéá áíáæùïãïíçôéêÞ ðïéêéëßá óôï ýöïò ôùí ÷ïñïãñáöéþí, ôùí êéíÞóåùí êáé ôùí èåìÜôùí, êáèÝíá áðü ôá ïðïßá Þôáí åíäéáöÝñïí ìå ôïí äéêü ôïõ, éäéáßôåñï ôñüðï, êáé êáèÝíá áðü ôá ïðïßá áðáéôïýóå Ýíáí äéáöïñåôéêü ôñüðï èÝáóçò. ¼ëåò ïé ÷ïñïãñáößåò öáíÝñùóáí ôåñÜóôéï üãêï ðíåõìáôéêÞò åñãáóßáò, ìåãÜëï ìÝñïò ôçò ïðïßáò åðåêôÜèçêå ðÝñá áðü ôï åðßðåäï ôçò óýíèåóçò ×ïñïý. Ðáñüëï ðïõ üëïé ïé êáëëéôÝ÷íåò áó÷ïëÞèçêáí ìå ôïí äéêü ôïõò ôñüðï ìå ôç ÷ïñïãñáößá ùò åêöñáóôéêü ìÝóï, áó÷ïëÞèçêáí ðáñÜëëçëá êáé ìå ôç äéåñåýíçóç éäåþí ìÝóù ôçò ôÝ÷íçò ôçò ÷ïñïãñáößáò. ÖáíÝñùóáí ìå ôïí ôñüðï áõôü üôé óõììåñßæïíôáé ôá åñùôÞìáôá ðïõ óõíéóôïýí ôç óýã÷ñïíç ÔÝ÷íç", êáôÝëçîå ç Äñ Rubidge.

	"ÃåíÝèëéá, ç KáëÜìéôõ êáëðÜæåé äßðëá ìïõ" ôïõ Kùíóôáíôßíïõ Mß÷ïõ.

¼óïí áöïñÜ óôï èåùñçôéêü êïììÜôé ôïõ óõíåäñßïõ, ç ðñþôç ïìéëßá Þôáí ôçò åèíï÷ïñïëüãïõ Äñ Ìáñßáò Êïõôóïýìðá, õðïôñüöïõ ôïõ Éäñýìáôïò ÙíÜóç, ç ïðïßá ðáñïõóßáóå ôéò äééóôÜìåíåò áðüøåéò ó÷åôéêÜ ìå ôçí ðïëéôéóìéêÞ ôáõôüôçôá êáé ôïí ÷ïñü. ¼ðùò áíÝöåñå ç ïìéëÞôñéá, ëÝêôïñáò ôïõ ÔìÞìáôïò ÅðéóôÞìçò ÖõóéêÞò ÁãùãÞò êáé Áèëçôéóìïý (ÔÅÖÁÁ) ôïõ Ðáíåðéóôçìßïõ Áèçíþí, ç ðñþôç Üðïøç èÝëåé ôéò ðïëéôéóìéêÝò ðñáêôéêÝò, ìåôáîý ôùí ïðïßùí êáé ôïí ÷ïñü, íá ìðïñïýí íá ÷ñçóéìåýóïõí ìüíï óôçí áíôéðñïóþðåõóç ôçò ðïëéôéóìéêÞò ôáõôüôçôáò, ëåéôïõñãþíôáò äçëáäÞ óáí "êáèñÝöôçò".

Ç áíôßèåôç Üðïøç èåùñåß üôé ü÷é ìüíïí áíáðáñéóôïýí, áëëÜ êáé äéáìïñöþíïõí ôçí ôáõôüôçôá. ÅíóùìáôùìÝíåò, äçëáäÞ, óå Ýíá êïéíùíéêü, ïéêïíïìéêü, éäåïëïãéêü êáé ðïëéôéêü ðëáßóéï, óõíéóôïýí ôïõò ìç÷áíéóìïýò ìÝóù ôùí ïðïßùí ðñáãìáôþíåôáé ç ðïëýðëïêç äéåñãáóßá äéáìüñöùóçò êáé ìåôáó÷çìáôéóìïý ôçò ðïëéôéóìéêÞò ôáõôüôçôáò.

ÌåôÜ ôïí ðñïóäéïñéóìü ôçò ôáõôüôçôáò, ôï óõíÝäñéï áó÷ïëÞèçêå ìå ôï æÞôçìá ôçò åðéêïéíùíßáò ôïõ ÷ïñïý. Ôï èÝìá "Êéíáéóèçóßá: ç óýíäåóç ôïõ èåáôÞ ìå ôï öáéíüìåíï ôïõ ÷ïñïý" ðáñïõóßáóå ç áíáëýôñéá ôïõ ×ïñïý êáé èåùñçôéêüò ôçò áéóèçôéêÞò ×ñéóôßíá Ðïëõ÷ñïíéÜäïõ.

Ç êéíáéóèçóßá, ç "Ýêôç áßóèçóç" üðùò ôçí Ý÷ïõí ÷áñáêôçñßóåé, óçìåßùóå ç ïìéëÞôñéá, ùò êïéíüò êþäéêáò åðéêïéíùíßáò ìåôáîý ÷ïñåõôþí êáé èåáôþí, äñá ùò ðñï-ãëùóóéêÞ êáé åíóôéêôþäçò åðéêïéíùíßá, üðïõ ïé äéáèÝóåéò êÜðïéïõ ãßíïíôáé áíôéëçðôÝò áðü ôï óþìá ôïõ Üëëïõ êáé áíôßóôñïöá, áöïý êÜèå Üíèñùðïò, áêüìá êé áí äåí Ý÷åé õðÜñîåé ÷ïñåõôÞò, êáôáíïåß ôé óçìáßíåé ôñÝ÷ù Þ ðçäÜù.

Óôéãìéüôõðï áðü ôï "Luna Muerta" ôçò NáôÜóáò Zïýêá.

Ïé ÷ïñåõôÝò ìå ÷ñüíéá åêãýìíáóçò êáé óõíåßäçóçò ôïõ óþìáôïò Ý÷ïõí åíåñãïðïéÞóåé áõôÞ ôçí áßóèçóç, áðïêôþíôáò ôçí éêáíüôçôá íá îå÷ùñßæïõí ôéò éäéáßôåñåò áîßåò êÜèå êßíçóçò, üðùò ï äïêéìáóôÞò êñáóéïý Ý÷åé ìÜèåé íá áíáãíùñßæåé ôç ãåýóç êáé ôï Üñùìá áðü ôá äéáöïñåôéêÜ åßäç.

Ùò èåáôÝò, üôáí ðáñáêïëïõèïýìå ìéá ðáñÜóôáóç ÷ïñïý áõôüìáôá äéáìïñöþíïõìå ìéá Üðïøç, ìéá êñßóç ãé' áõôü ðïõ âëÝðïõìå. Ç ÜðïøÞ ìáò áõôÞ åßíáé õðïêåéìåíéêÞ êáé ùò ìç åéäéêïß ôïõ ÷ïñïý äåí ìðïñïýìå íá ðñï÷ùñÞóïõìå óå ìéá áíôéêåéìåíéêÞ áîéïëüãçóç êáé êñéôéêÞ ìéáò ÷ïñåõôéêÞò ðáñÜóôáóçò. Ãéáôß, üðùò ôüíéóå ìå ôç óåéñÜ ôçò ç ÷ïñïëüãïò êáé õðüôñïöïò ôïõ Éäñýìáôïò Äñ ÊÜôéá ÓáâñÜìç, óôçí ïìéëßá ôçò ìå èÝìá "Ç áéóèçôéêÞ áîéïëüãçóç óôçí ÔÝ÷íç ôïõ ×ïñïý", ç ðñüóëçøç ìéáò ÷ïñåõôéêÞò ðáñÜóôáóçò åîáñôÜôáé áðü ôï ãåíéêü ðëáßóéï êáé áðü êÜðïéï åßäïò åðÜñêåéáò ãíþóåùí. Ç áíÜãêç ãéá êñßóç, åñìçíåßá, áðïôßìçóç êáé áîéïëüãçóç Ý÷åé ðñùôáñ÷éêÞ óçìáóßá óôçí åêðáßäåõóç ôïõ ÷ïñïý. ÅðåéäÞ ïé êáëëéôå÷íéêÝò êñßóåéò, óçìåßùóå ç ïìéëÞôñéá, äåí ìðïñïýí íá ìåôñçèïýí ìå åðéóôçìïíéêÜ êñéôÞñéá äåí óçìáßíåé üôé åßíáé õðïêåéìåíéêÝò. Ç öýóç ôçò áíôéêåéìåíéêÞò êñßóçò åîáñôÜôáé áðü ôçí åñìçíåßá ìÝóá áðü áõóôçñÜ üñéá ðñïóäéïñéóìïý êáé ãíþóç ôïõ ðïëéôéóìéêïý ðëáéóßïõ ôïõ Ýñãïõ ôÝ÷íçò, êáôÝëçîå ç ÊÜôéá ÓáâñÜìç.

	Óôéãìéüôõðï áðü ôï "Paradise" ôçò Aðïóôïëßáò ÐáðáäáìÜêç.

Ôï óçìáíôéêü áõôü óõíÝäñéï äåí ðáñÝëåéøå íá áó÷ïëçèåß êáé ìå ìéá îå÷ùñéóôÞ, ïõóéáóôéêÞ ðôõ÷Þ ôçò ÔÝ÷íçò ôïõ ×ïñïý, ôçí "ÉáôñéêÞ ôïõ ×ïñïý êáé ôç óçìáóßá ôçò óõíåñãáóßáò ôùí õãåéïíïìéêþí ìå ôïõò äáóêÜëïõò ôïõ ×ïñïý", èÝìá ôï ïðïßï áíÝðôõîå ï Äñ ÅõÜããåëïò ÊïõäéãêÝëçò ïñèïðåäéêüò ÷åéñïõñãüò êáé ðñüåäñïò ôçò "ÅëëçíéêÞò Åôáéñåßáò ÉáôñéêÞò êáé Åðéóôçìþí ãéá ôïí ×ïñü êáé ôéò ÐáñáóôáôéêÝò ÔÝ÷íåò".

Ç ÉáôñéêÞ ôïõ ×ïñïý äåí åßíáé áèëçôéáôñéêÞ, ôüíéóå ï ê. ÊïõäéãêÝëçò. Ï ÷ïñüò áðü ôçí Üðïøç ôçò éáôñéêÞò ðñïóÝããéóçò êáé ôçò áíôéìåôþðéóçò ôùí ðñïâëçìÜôùí -ôñáõìáôéêþí, ðáèïëïãéêþí êáé øõ÷ïëïãéêþí- ôùí ÷ïñåõôþí Ý÷åé äéöõÞ õðüóôáóç: áõôÞí ðïõ ó÷åôßæåôáé ìå ôçí ÔÝ÷íç êáé áöïñÜ ôçí ôå÷íéêÞ, ôçí Ýêöñáóç êáé ôéò óõíèÞêåò ôçò ðñüâáò êáé ôçò ðáñÜóôáóçò êáé áõôÞí ðïõ ó÷åôßæåôáé ìå ôçí áèëçôéêÞ äõíáìéêÞ ôïõ ÷ïñïý êáé áöïñÜ óôç öõóéêÞ êáôÜóôáóç êáé ôéò åðßêôçôåò Þ öõóéêÝò óùìáôïìåôñéêÝò äõíáôüôçôåò ôïõ ÷ïñåõôÞ. Ç éáôñéêÞ ðñïóÝããéóç ðñÝðåé íá äéáöïñïðïéåßôáé óôïí Üíäñá êáé ôç ãõíáßêá, ôïí åðáããåëìáôßá, ôïí åñáóéôÝ÷íç êáé ôïí óðïõäáóôÞ, áêüìç êáé óôá äéáöïñåôéêÜ åßäç ÷ïñïý.

"Tßíïò åßíáé ôï äïîÜñé;" ôçò Nôïñßíáò Káëåèñéáíïý.

Ôï æÞôçìá ôçò "×ïñåõôéêÞò åêðáßäåõóçò óôïí 21ï áéþíá" áíÝðôõîå ç ê. Íßíá ÁëêáëÜç èåùñçôéêüò ôçò åêðáßäåõóçò ôïõ ÷ïñïý, ìå ìåôáðôõ÷éáêÝò óðïõäÝò óôçí åêðáßäåõóç, ôç ÷ïñïëïãßá êáé ôç ÷ïñïãñáößá. Óôü÷ïò ôçò åêðáßäåõóçò óÞìåñá, óçìåßùóå, åßíáé ç ðñïåôïéìáóßá ôùí íÝùí ãéá ðñïóáñìïãÞ óå ìéá ñåõóôÞ, äéáñêþò ìåôáâáëëüìåíç ðñáãìáôéêüôçôá, ðïõ áðáéôåß áíôßëçøç, áõôïðåðïßèçóç, äçìéïõñãéêüôçôá êáé óêëçñÞ äïõëåéÜ. Ç ÷ïñåõôéêÞ åêðáßäåõóç, åðéóÞìáíå ç ê. ÁëêáëÜç, ìÝóá áðü ôï ôñßðôõ÷ï ÷ïñåõôéêÞ äåîéïôå÷íßá-äçìéïõñãéêüôçôá-èåùñçôéêÞ êáôÜñôéóç óõíäÝåé ôç èåùñßá ìå ôçí ðñÜîç, ôçí ÔÝ÷íç ìå ôçí ÅðéóôÞìç êáé ðñïóöÝñåé ìéá ðïëýôéìç ðñïåôïéìáóßá ãéá Ýíáí êüóìï ðïõ áðáéôåß åíÝñãåéá, ðåéèáñ÷ßá, óêëçñÞ äïõëåéÜ, åðéìïíÞ, ðñùôïâïõëßá êáé äçìéïõñãéêÞ öáíôáóßá.

Ôçí êáôÜóôáóç ôçò åðáããåëìáôéêÞò åêðáßäåõóçò ÷ïñïý óôçí ÅëëÜäá êáé ôïõò óôü÷ïõò ôçò ÊñáôéêÞò Ó÷ïëÞò Ïñ÷çóôéêÞò ÔÝ÷íçò áíÝëõóå óôçí ïìéëßá ôçò ç äéåõèýíôñéá ôçò Ó÷ïëÞò ê. Ðáõëßíá ÂåñÝìç. Îåêéíþíôáò áðü ôç âáóéêÞ åêðáßäåõóç óôá ðáéäéêÜ ÷ñüíéá, ôüíéóå ôç óçìáóßá ôçò Ýãêáéñçò åðéëïãÞò ìÝóá áðü ìéá óïâáñÞ äéáäéêáóßá, ôçò óùóôÞò åêðáßäåõóçò ðïõ èá äþóåé óôá ðáéäéÜ áõôÜ ôçí åõêáéñßá íá "áíèßóïõí", áëëÜ êáé ôïõ óõóôçìáôéêïý êáé óõíå÷ïýò ôñüðïõ áîéïëüãçóçò.

Óôï åðßðåäï ôçò åðáããåëìáôéêÞò åêðáßäåõóçò, åîÝöñáóå ôçí áéóéïäïîßá ôçò ãéá ôç äïõëåéÜ ôùí éäéùôéêþí ó÷ïëþí ÷ïñïý, ïé óðïõäáóôÝò ôùí ïðïßùí áîéïëïãïýíôáé áðü åðéôñïðÞ ôïõ õðïõñãåßïõ Ðïëéôéóìïý. ¼óïí áöïñÜ óôçí ÊñáôéêÞ Ó÷ïëÞ Ïñ÷çóôéêÞò ÔÝ÷íçò, ôüíéóå ôï ìÝãåèïò ôçò åõèýíçò üóùí óõììåôÝ÷ïõí óôç ëåéôïõñãßá ôçò, óôçí ïðïßá ïöåßëïõí íá áíôáðïêñéèïýí, ðñïóöÝñïíôáò Ýíá åîáéñåôéêü åðßðåäï óðïõäþí ðïõ îåêéíÜ áðü ôï ðñüãñáììá êáé ôïõò êáèçãçôÝò, ãéá íá öôÜóåé óôéò êôçñéáêÝò åãêáôáóôÜóåéò.

Óôçí êáêïäáéìïíßá ðïõ åîáêïëïõèåß áêüìá êáé óÞìåñá íá ðëÞôôåé ôçí åêðáßäåõóç óôéò ôÝ÷íåò óôç ÷þñá ìáò áíáöÝñèçêå ï åðßêïõñïò êáèçãçôÞò ôïõ Åëëçíéêïý Áíïéêôïý Ðáíåðéóôçìßïõ ê. Áíôþíçò ËéïíáñÜêçò, ï ïðïßïò óçìåßùóå üôé ç êáôáêåñìáôéóìÝíç åêðáéäåõôéêÞ äïìÞ ôùí ôå÷íþí Ý÷åé ùò áðïôÝëåóìá íá ðáñïõóéÜæïíôáé "åêñçêôéêÜ áíôéôéèÝìåíåò ðñáêôéêÝò ôçò åêðáßäåõóçò óôéò ôÝ÷íåò". Åíþ ïé åéêáóôéêÝò ôÝ÷íåò âñßóêïíôáé åäþ êáé ðïëëÝò äåêáåôßåò óå éêáíïðïéçôéêü áêáäçìáúêü åðßðåäï, ç ìïõóéêÞ êáé ï ÷ïñüò "êïðéÜæïõí íá ðÜñïõí ôç èÝóç ðïõ ôïõò áíÞêåé óôç ÷Üñôá ôçò ðáíåðéóôçìéáêÞò åêðáßäåõóçò". Ç åöáñìïãÞ ìéáò ðïëõìïñöéêÞò åêðáßäåõóçò ìðïñåß íá äþóåé ëýóåéò, êáôÝëçîå ï ê. ËéïíáñÜêçò.

Ìå ôç ìáêñÜ åìðåéñßá ôïõ óôçí áíþôáôç åêðáßäåõóç ï Roger Copeland, êáèçãçôÞò ÈåÜôñïõ êáé ×ïñïý óôï ÊïëëÝãéï Oberlin ôïõ Ï÷Üéï ôùí Ç.Ð.Á., ìßëçóå ìå èÝìá "Áðïäïìþíôáò ôçí áðïäüìçóç: Ç ÈÝóç ôïõ ×ïñïý óôçí Áíþôåñç Åêðáßäåõóç", ìå óôü÷ï íá êáôáäåßîåé ôïõò ðïéêßëïõò ðáñÜãïíôåò ðïõ åìðïäßæïõí ôïí ÷ïñü íá áðïêôÞóåé ðëÞñç áðïäï÷Þ áðü ôïí áêáäçìáúêü êüóìï.

"Äåí åßìáé ïõôïðéóôÞò", ôüíéóå ï ê. Copeland. "Äåí ðåñéìÝíù üôé êÜðïéá ìÝñá ïé êáèçãçôÝò ×ïñïý èá åßíáé ôï ßäéï áîéïóÝâáóôïé Þ èá áìåßâïíôáé åîßóïõ ìå ôïõò êáèçãçôÝò ×çìåßáò, Ïéêïíïìéêþí Þ áêüìç êáé ôçò Éóôïñßáò ôçò ÔÝ÷íçò. Ãéáôß ðÜíôá èá õðÜñ÷åé ìéá åðéèåôéêÞ áêáäçìáúêÞ éåñáñ÷ßá".

	Xïñïãñáößá "Not I" ôçò AèçíÜò BÜ÷ëá.

Ï ×ïñüò äõóêïëåýåôáé íá ðåôý÷åé ìéá áêáäçìáúêÞ êáôáîßùóç ëüãù ôçò áíôßëçøçò üôé åßíáé êÜôé ðïõ êÜíåéò ðáñÜ êÜôé ðïõ ðáñáêïëïõèåßò Þ áíáëýåéò êáé üôé ãéá íá åßóáé äÜóêáëïò ×ïñïý ðñÝðåé áðáñáéôÞôùò íá åßóáé äÜóêáëïò ôçò ôå÷íéêÞò ôïõ ×ïñïý. Ï ßäéïò ï áêáäçìáúêüò êüóìïò ôïõ ÷ïñïý èåùñåß üôé åÜí äåí Ý÷åéò ðñáêôéêÞ åìðåéñßá ùò ÷ïñåõôÞò Þ ÷ïñïãñÜöïò óôåñåßóáé áõèåíôéêüôçôáò.
Ôï áðïôÝëåóìá áõôÞò ôçò ðñïêáôÜëçøçò óôéò Ç.Ð.Á. åßíáé üôé ðïëý óõ÷íÜ ïé êáèçãçôÝò äåí Ý÷ïõí óðïõäÜóåé áõôü ðïõ ôïõò æçôåßôáé íá äéäÜîïõí. ¼óïí áöïñÜ óôç èåùñßá, âñßóêïõìå äõï åîßóïõ áíåðéèýìçôåò áêñáßåò áðüøåéò: áðü ôç ìåñéÜ åêåßíùí ðïõ äéäÜóêïõí ôå÷íéêÞ êáé ÷ïñïãñáößá óõíáíôÜìå óõ÷íÜ ìåãÜëç áíôßóôáóç óå èåùñçôéêïýò ôñüðïõò óêÝøçò. Áíôßèåôá, óôç ìåñéÜ åêåßíùí ðïõ èåùñïýí ôïõò åáõôïýò ôïõò èåùñçôéêïýò ôïõ ÷ïñïý äéáðéóôþíïõìå ìéá äïõëéêÞ áðïìßìçóç ìåèïäïëïãéþí ðïõ åöáñìüæïíôáé óå Üëëïõò ôïìåßò, ÷ùñßò êáìéÜ ðñïóðÜèåéá ðñïóáñìïãÞò ôïõò óôéò éäéïìïñößåò ôïõ ÷ïñïý", êáôÝëçîå ï Roger Copeland.

Ç äåýôåñç çìÝñá ôïõ Óõíåäñßïõ îåêßíçóå ìå ôçí ïìéëßá ôïõ ÷ïñïãñÜöïõ ×Üñç Ìáíôáöïýíç, ìå èÝìá "Ç åîÝëéîç ôïõ óýã÷ñïíïõ ÷ïñïý óôçí ÅëëÜäá: åêðáéäåõôéêÝò êáé êáëëéôå÷íéêÝò áíáöïñÝò".

ÐáñïõóéÜæïíôáò óõíïðôéêÜ ôï éóôïñéêü ôçò åîÝëéîçò ôïõ Ýíôå÷íïõ ÷ïñïý óôçí ÅëëÜäá, õðåíèýìéóå üëá ôá ìåãÜëá ïíüìáôá ôïõ ÷þñïõ áðü ôç äåêáåôßá ôïõ '20 êáé ìåôÜ, êáèþò êáé ôéò çìåñïìçíßåò óôáèìïýò óôçí ðïñåßá ôçò åêðáßäåõóçò ôïõ ÷ïñïý óôçí ÅëëÜäá. "Ç äåêáåôßá ôïõ '90 ìðïñåß íá ÷áñáêôçñéóôåß ùò ç ÷ñõóÞ äåêáåôßá ôïõ óýã÷ñïíïõ ÷ïñïý óôçí ÅëëÜäá", ôüíéóå. "Ôá ôåëåõôáßá üìùò ÷ñüíéá ðáñáôçñåßôáé ìéá óôáóéìüôçôá... êáé îÝñïõìå üôé óôçí ÔÝ÷íç ç óôáóéìüôçôá éóïäõíáìåß ìå ïðéóèïäñüìçóç, ãéáôß áðëþò ïé Üëëïé ðñï÷ùñïýí". Åðéóçìáßíïíôáò üôé ïé åðé÷åéñÞóåéò-÷ïñçãïß ðïëý óõ÷íÜ äßíïõí ôéò ÷ñçìáôïäïôÞóåéò ôïõò ìå ìüíï ãíþìïíá ôçí åìðïñéêüôçôá, ôüíéóå ôïí åðáêüëïõèï, óçìáíôéêü ñüëï ôçò Ðïëéôåßáò, ãéá ôç óôÞñéîç ìéáò ôÝ÷íçò ðïëý áêñéâÞò, üðùò åßíáé ï ÷ïñüò.

Ìå ôç äéäáóêáëßá ôùí íÝùí Ý÷åé áó÷ïëçèåß éäéáßôåñá ç Ðçíåëüðç ÇëéÜóêïõ, êáèçãÞôñéá ÑõèìéêÞò êáé õðüôñïöïò ôïõ Éäñýìáôïò, ç ïðïßá áíÝëõóå ôï öáéíüìåíï ôïõ ñõèìïý ìéëþíôáò ìå èÝìá "Ñõèìüò óôïí ÷ïñü: Ýíá ôáîßäé óôïí ßëéããï ôçò âáñýôçôáò".

Ôá äýï óôïé÷åßá ðïõ áðáéôïýíôáé óôá ó÷ïëåßá ôïõ ÷ïñïý, åßíáé, áöåíüò ìéá ðéï óýíèåôç êáëëéôå÷íéêÞ ðáéäåßá, üðïõ ç ìéá ôÝ÷íç íá åìðëïõôßæåé êáé íá åìðëïõôßæåôáé áðü ôéò Üëëåò, êáé áöåôÝñïõ ç âéùìáôéêÞ êáôáíüçóç ôïõ ñõèìïý, þóôå ìÝóá áðü ìéá óõóôçìáôéêÞ åêðáéäåõôéêÞ äéáäéêáóßá, íá öèÜóïõí ïé óðïõäáóôÝò ôïõ ÷ïñïý óôï óçìåßï íá Ý÷ïõí äéáßóèçóç ãéá ôï ñõèìéêÜ óùóôü.

Óôçí ðñïûðüèåóç ôçò óôåíÞò, äçìéïõñãéêÞò óõíåñãáóßáò áíÜìåóá óôïí ÷ïñïãñÜöï êáé ôïí óõíèÝôç êáé ôïõ áìïéâáßïõ óåâáóìïý ôçò áíáãêáßáò óôïí êáèÝíáí éóïññïðßáò áíÜìåóá óôçí åëåõèåñßá êáé ôçí ðåéèáñ÷ßá, áíáöÝñèçêå ï äéáêåêñéìÝíïò óõíèÝôçò Ãéþñãïò Êïõñïõðüò óôçí ïìéëßá ôïõ ìå èÝìá "ÌïõóéêÞ ãéá ÷ïñü Þ ãéá ÷ïñïãñÜöï;"

¸íáò êáëüò ÷ïñïãñÜöïò, åßðå, äéáëÝãåé Ýíáí óõíèÝôç ãéá íá ãñÜøåé ôç ìïõóéêÞ ôïõ, ü÷é ôç ìïõóéêÞ ðïõ åíäå÷ïìÝíùò åß÷å ï ßäéïò ï ÷ïñïãñÜöïò óôï íïõ ôïõ. Óôïí óýã÷ñïíï ÷ïñü êÜèå ìïõóéêÞ, ïñãáíéêÞ, ïñ÷çóôñéêÞ, öùíçôéêÞ, ðáëéÜ Þ êáéíïýñãéá, êëáóéêÞ Þ ìïíôÝñíá, ìðïñåß íá ÷ïñïãñáöçèåß êáôÜ ôá ãïýóôá ôïõ ÷ïñïãñÜöïõ. Ï ÷ïñïãñÜöïò åßíáé ôõ÷åñüò, åßíáé åëåýèåñïò, êáôÝëçîå ï ê. Êïõñïõðüò. Éó÷ýåé Üñáãå ôï ßäéï êáé ãéá ôïí ìïõóéêü;

Ôïí ðáñáäïóéáêü ñüëï ôïõ óêçíéêïý êáé ôùí êïóôïõìéþí óôï èÝáôñï êáé ôïí ÷ïñü êáé ôéò äéáöïñÝò ôïõò ðáñïõóßáóå ç óêçíïãñÜöïò Êáôåñßíá ÊáìðáíÝëëç, õðüôñïöïò ôïõ Éäñýìáôïò. Óå áíôßèåóç ìå ôï êëáóéêü ìðáëëÝôï êáé ôá ìåãáëåéþäç ôïõ óêçíéêÜ, óôïí ìïíôÝñíï ÷ïñü åðéêñáôåß ç áöáßñåóç, ç ðëÞñçò êáôÜñãçóç ôïõ óêçíéêïý.

Ç ê. ÊáìðáíÝëëç õðåíèýìéóå ïíüìáôá ðïõ äéáäñáìÜôéóáí êáèïñéóôéêü ñüëï óôçí óêçíïãñáößá êáé åíäõìáôïëïãßá, áëëÜ êáé åéêáóôéêïýò êáëëéôÝ÷íåò ðïõ äïýëåøáí ãéá ôï èÝáôñï. Ï ìåôáó÷çìáôéóìüò ôçò ìïñöÞò ôïõ ÷ïñïý êáé ç åîÝëéîÞ ôïõ, êáôÝëçîå ç ïìéëÞôñéá, åßíáé Ýíá áðü ôá ðéï áîéüëïãá êáëëéôå÷íéêÜ öáéíüìåíá ôïõ ðñþôïõ ìéóïý ôïõ 20ïý áéþíá.

Ç åðéêñÜôçóç ôçò äéóäéÜóôáôçò åéêüíáò êáé ôùí ÌÝóùí ÌáæéêÞò Åðéêïéíùíßáò ôïí 20ü áéþíá äåí ìðïñïýóå íá áöÞóåé áíåðçñÝáóôï ôï ðåäßï ôïõ ÷ïñïý. Óôçí áìïéâáßá êáé óõìðëçñùìáôéêÞ ëåéôïõñãßá ôùí ìÝóùí áõôþí êáé ôïõ ÷ïñïý áíáöÝñèçêå ç óêçíïèÝôçò Ìáñßá Âýíåñ, äçìéïõñãüò âßíôåï êáé animation. Õðåíèýìéóå üôé ç ðñïâïëÞ åéêüíùí óå æùíôáíÝò ðáñáóôÜóåéò ÷ïñïý îåêéíÜ áðü ôéò áñ÷Ýò ôïõ 1900, åíþ áðü ôç äåêáåôßá ôïõ '60 êáé ìåôÜ áñ÷ßæåé êáé áíáðôýóóåôáé ç ÷ñÞóç ôçò øçöéáêÞò ôå÷íïëïãßáò óôéò ðáñáóôÜóåéò ÷ïñïý.

Ç ïìéëÞôñéá áíáöÝñèçêå óôïõò äéêïýò ôçò ðåéñáìáôéóìïýò ìå ôç ÷ñÞóç âßíôåï êáé ôç íÝá ôå÷íéêÞ Motion Capture (ØçöéáêÞ Óýëëçøç Êßíçóçò), ç ïðïßá åðéôñÝðåé ôçí ôñéóäéÜóôáôç øçöéáêÞ áíáðáñÜóôáóç ôçò êßíçóçò ôùí ÷ïñåõôþí ìÝóá óôïí õðïëïãéóôÞ. Ç óêçíïèÝôçò "âëÝðåé" óôï ìÝëëïí íÝåò ôå÷íïëïãßåò ðïõ èá ìðïñïýí íá ðáñÜãïõí åéêïíéêïýò ðáñôåíÝñ ìå ôç ìïñöÞ ôùí êéíçôþí ïëïãñáììÜôùí.

Ìéá éóôïñéêÞ áíáäñïìÞ óôçí ðïñåßá ôïõ ìðáëëÝôïõ óôçí ÅèíéêÞ ËõñéêÞ ÓêçíÞ Ýêáíå ç äéåõèýíôñéÜ ôïõ ê. ¶ííá ÐÝôñïâá. Ìéá ðïñåßá ðïý îåêéíÜ ôï 1930 ìå ôçí Êïýëá ÐñÜôóéêá êáé áêïëïõèþíôáò ìéá ôáñá÷þäç êáé äýóêïëç åîÝëéîç öèÜíåé óôï óÞìåñá ìå ìéá íÝá âåëôéùìÝíç åéêüíá ôïõ ÌðáëëÝôïõ ôçò ÅèíéêÞò ËõñéêÞò ÓêçíÞò, óôçí ÝíôáîÞ ôïõ óôá ðñïãñÜììáôá ôçò ÐïëéôéóôéêÞò ÏëõìðéÜäáò, ðåñéïäåßåò êáé ðáñáóôÜóåéò óôï åîùôåñéêü.

H MÜ÷ç ÄçìçôñéÜäïõ-Lindahl óôï "Garden of Time".

Ç ê. ÐÝôñïâá ôüíéóå üôé ðáñÜ ôçí áëìáôþäç ðñüïäï, ïé óðïõäÝò ÷ïñïý óôç ÷þñá ìáò åîáêïëïõèïýí íá äéÝðïíôáé áðü ôïí íüìï ôïõ 1981 ðïõ äåí åðáñêåß. Óõíüøéóå äå ôá êõñéüôåñá áðü ôá èÝìáôá ðïõ Ý÷ïõí ôåèåß, ìåôáîý ôùí ïðïßùí ÷Üñáîç ìáêñïðñüèåóìçò ðïëéôéêÞò áíÜðôõîçò ôçò ôÝ÷íçò ôïõ ÷ïñïý êáé ôïõ êëáóéêïý ìðáëëÝôïõ ãåíéêüôåñá, åêóõã÷ñïíéóìüò ôùí ðñïãñáììÜôùí óðïõäþí ãéá ôéò Áíþôåñåò ÅðáããåëìáôéêÝò Ó÷ïëÝò, íïìïèåôéêÞ ñýèìéóç ãéá ôéò ó÷ïëÝò áõôÝò áíÜëïãç ìå ôçí "áíùôáôïðïßçóç" ôùí É.Å.Ê., ßäñõóç ÅèíéêÞò Ó÷ïëÞò ÌðáëëÝôïõ óôçí Å.Ë.Ó. ê.ëð.

Óôçí åîÝ÷ïõóá èÝóç ðïõ êáôÝ÷åé ï ÷ïñüò óôïí êáôáîéùìÝíï èåóìü ôïõ ÖåóôéâÜë Áèçíþí áíáöÝñèçêå óôï êåßìåíï ôçò ïìéëßáò ðïõ Ýóôåéëå óôï óõíÝäñéï ï ðñüåäñïò ôïõ Ä.Ó. ôïõ Åëëçíéêïý ÖåóôéâÜë êáé õðüôñïöïò ôïõ Éäñýìáôïò ê. ÐåñéêëÞò Êïýêïò. Óðïõäáßïé êáëëéôÝ÷íåò Ý÷ïõí ðáñïõóéÜóåé ôç äïõëåéÜ ôïõò ôá ôåëåõôáßá 50 ÷ñüíéá óôï Ùäåßï Çñþäïõ Áôôéêïý, óôï Áñ÷áßï ÈÝáôñï Åðéäáýñïõ, áëëÜ êáé óôï ÈÝáôñï Ëõêáâçôôïý. Êýñéï Üîïíá ôçò ðïëéôéêÞò ôïõ ÖåóôéâÜë óå èÝìáôá ÷ïñïý áðïôåëåß ç ðáñïõóßáóç ðáñáóôÜóåùí áðü äéåèíþò êáôáîéùìÝíá óõãêñïôÞìáôá óýã÷ñïíïõ êáé êëáóéêïý ÷ïñïý, áðü ôá ÌðáëÝôá Êßñïö Ýùò ôï Merce Cunnigham Dance Company êáé áðü ôï ÌðáëëÝôï ôçò ÅèíéêÞò ËõñéêÞò ÓêçíÞò Ýùò ôï éáðùíéêü ÷ïñïèÝáôñï Sankai. Óýìöùíá ìå åéäéêÞ Ýñåõíá êïéíïý ðïõ äéåîÞ÷èç ôï 2001, ïé èåáôÝò ôïõ Çñùäåßïõ èÝôïõí ôïí ÷ïñü ðñþôï óôç ëßóôá ôùí ðñïôéìÞóåþí ôïõò.

ÐñÝðåé íá áãáðÜò ôïí ÷ïñü ãéá íá ãñÜøåéò ãéá áõôüí. Ôï áðÝäåéîå Ýìðñáêôá ç ôåëåõôáßá ïìéëÞôñéá ôïõ äéÞìåñïõ óõíåäñßïõ, ç äéáêåêñéìÝíç êáèçãÞôñéá ÊñéôéêÞò ×ïñïý óôï ÐáíåðéóôÞìéï ôçò ÍÝáò Õüñêçò êáé êñéôéêüò ÷ïñïý ê. Deborah Jowitt, ìéëþíôáò ìå ðÜèïò êáé ðñáãìáôéêÞ áãÜðç ãéá ôçí ÔÝ÷íç êáé ôçí ÊñéôéêÞ ôïõ ×ïñïý. "O êñéôéêüò äåí åßíáé Ýíáò "äéáéôçôÞò ãïýóôïõ", üðùò èÝëïõí ðïëëïß íá ðéóôåýïõí", ôüíéóå ç ê. ïìéëÞôñéá. "Óêïðüò ôçò êñéôéêÞò ôïõ ÷ïñïý äåí åßíáé ôï íá ìïéñÜóåé åðáßíïõò êáé êáôçãïñßåò, áëëÜ íá èÝóåé ôï Ýñãï óôï ðëáßóéü ôïõ êáé íá ôï öùôßóåé ìÝóù óôñáôçãéêþí áíÜëõóçò êáé ðåñéãñáöÞò.
ÊáìéÜ Üëëç ìïñöÞ ôÝ÷íçò äåí åßíáé ôüóï åõÜëùôç. Äåí ìðïñïýìå íá ðÜìå óôï êáôÜóôçìá ôçò ãåéôïíéÜò êáé íá áãïñÜóïõìå Ýíá âßíôåï ìå ôéò äïõëåéÝò ôùí ðéï áíáãíùñéóìÝíùí óýã÷ñïíùí ÷ïñïãñÜöùí. ¸ôóé ç åõèýíç ôïõ êñéôéêïý íá æùíôáíÝøåé ôçí áôìüóöáéñá, ôï óôõë, ôç äïìÞ êáé ôéò åéêüíåò åíüò ÷ïñïý -êáé íá ôï êÜíåé ìå ðÜèïò- åßíáé ôåñÜóôéá.

"ÁíôéêåéìåíéêÞ" êñéôéêÞ âåâáßùò äåí õðÜñ÷åé", óçìåßùóå ç ê. Jowitt. "Áíáðüöåõêôá, ï êñéôéêüò ðáñåìâÜëëåôáé ìåôáîý ôïõ áíáãíþóôç êáé ôïõ áíôéêåéìÝíïõ ãéá ôï ïðïßï ãñÜöåé "üðùò ôï âëÝðåé". Óôçí êñéôéêÞ äåí öÝñíïõìå ìüíï ôçí åìðåéñßá ìáò áðü ôïí ÷ïñü áëëÜ ôç óõíïëéêÞ åìðåéñßá ìáò áðü ôïí êüóìï. Êáé, öõóéêÜ, áõôüò ï êüóìïò áëëÜæåé".

"ÁõôÝò ôéò çìÝñåò", åßðå ç ïìéëÞôñéá, "ï êñéôéêüò ðñÝðåé íá ðáëåýåé ìå ôï íüçìá, ôï ðåñéå÷üìåíï êáé ôçí éóôïñßá. ÍÝá åñùôÞìáôá ãéá ôï öýëï êáé ôç öõëÞ ðñÝðåé íá ëçöèïýí õð' üøéí.
¼ôáí ìéëÜù ãéá ôçí êñéôéêÞ ôïõ ÷ïñïý óÞìåñá", êáôÝëçîå, "ìéëÜù ãéá ôéò ßäéåò ðéèáíÝò äéáöïñÝò ðïõ ÷áñáêôçñßæïõí ôçí ðïëõ-ðïëéôéóìéêÞ êïéíùíßá ìáò. Ìéá êáé ìüíç ðñïóÝããéóç óå ïôéäÞðïôå åßíáé áäýíáôç. Ðáëåýïõìå íá âñïýìå ôç ãëþóóá êáé ôï ýöïò ðáñïõóßáóçò ðïõ ôáéñéÜæåé óôçí ðåñßóôáóç, üðïéá íïìßæïõìå üôé åßíáé áõôÞ ç ðåñßóôáóç".

Ïé åñãáóßåò ôçò äéÞìåñçò óõíÜíôçóçò Ýêëåéóáí ðáíçãõñéêÜ ìå ôïí ÷ïñü áðü ôïõò "¼ñíéèåò" óôçí êëáóéêÞ ðëÝïí ÷ïñïãñáößá ôçò Æïõæïýò Íéêïëïýäç, åðßôéìçò ðñïóêåêëçìÝíçò ÷ïñïãñÜöïõ, ðïõ ðáñáêïëïýèçóå ìáæß ìå ôïõò åêáôïíôÜäåò Üëëïõò ëÜôñåéò ôïõ ÷ïñïý ôï óõíÝäñéï ôïõ ÓõíäÝóìïõ Õðïôñüöùí.